مهرى كه زن در ازدواج موقّت مىگيرد اگر از مخارج سالش زياد بيايد بايد خمس آن را بدهد ، و ارثى كه به انسان مىرسد خمس ندارد ، مگر ارث غير منتظره باشد كه بنا بر احتياط واجب اگر از مخارج سالش زياد بيايد خمس آن را بدهد . سيستانى : مسأله مهرى را كه زن مىگيرد و مالى را كه مرد عوض طلاق خُلع مىگيرد و همچنين ديه‌اى كه دريافت مىشود ، خمس ندارد و همچنين است ارثى كه بر اساس قواعد معتبر در باب ارث به انسان مىرسد ، و امّا اگر مسلمانى كه شيعه است مالى به غير اين راه مانند تعصيب " 1 " به او به ارث برسد ، آن مال از فوائد محسوب مىشود و خمس آن را بايد بدهد و همچنين اگر ارثى به او برسد كه توقّع آن را نداشته و از غير پدر و پسر باشد ، احتياط واجب آن است كه خمس آن ارث را اگر از مخارج سالش زياد بيايد ، بدهد . مسأله 1755 اگر مالى به ارث به او برسد و بداند كسى كه اين مال از او به ارث رسيده خمس آن را نداده ، بايد خمس آن را بدهد ( 1 ) ، و نيز اگر ( 2 ) در خود آن مال خمس نباشد ولى انسان بداند كسى كه آن مال از او به ارث رسيده ، خمس بدهكار است ، بايد خمس را از مال او بدهد ( 3 ) . ) * ( 1 ) خوئى : بنا بر احتياط واجب خمس آن را بدهد . . تبريزى : بنا بر أظهر واجب نيست خمس آن را بدهد . . ( 2 ) خوئى : ولى اگر . . تبريزى : و اگر . . ( 3 ) سيستانى : ولى در هر دو صورت اگر كسى كه مال از او به ارث رسيده به دادن خمس عقيده نداشته يا آن كه خمس نمىداده ، لازم نيست وارث خمس واجب بر او را بپردازد . زنجانى : بايد بگونه‌اى بدهكارى او را بر طرف سازد ، خواه از مال ميّت بدهد يا از مال خود ، خمس را داده و بعد از مال ميّت بردارد ، يا از مال خود بگونهء مجّانى بدهد . بهجت : رجوع كنيد به ذيل مسأله 1754 . فاضل : مسأله اگر مالى به ارث به انسان برسد و انسان بداند كه مورِّث ، خمس بدهكار است مثلًا با حاكم شرع دستگردان كرده و نپرداخته يا مالى را كه خمس به آن تعلق گرفته مصرف كرده بدون اين كه خمس آن را بدهد ، اگر آن مال از درآمد همان سال فوت بوده اين شخص بايد بدهى خمسى او را بدهد و اگر از درآمد سالهاى قبل بوده و خمس آن را به علت اين كه به خمس اعتقادى نداشته نپرداخته است ، بر او واجب نيست خمس آن را بدهد هر چند بهتر است خمس آن را بدهد تا متوفّى ، عذاب اخروى نداشته باشد . مكارم : مسأله اموالى كه به عنوان ارث به [ انسان ] مىرسد مشمول خمس نيست ، مگر اين كه بداند شخص ميّت خمس آن را نداده است و يا اين كه به خاطر ساير اموالش بدهكار خمس است .

--> " 1 " نام قانونى در باب ارث است كه نزد شيعه صحيح نيست .